26 juni, dag 62: Hemus op het spoor

Zie deze etappe op de kaart.
Vandaag reden we een eind over een ex-spoorlijn (it ceased to be, it is no more), en hadden we even tijd om de vier meefietsers op de plaat te zetten. Van boven naar beneden Hetty, Leonie, Jantinus en Willem.

25 juni, dag 61: van de wind alleen...

Zie deze etappe op de kaart.
In Schotland zie je ze nog weinig, die windmolens, maar als je de boer die we bezochten mag geloven, ziet het er hier over vijf jaar heel anders uit. Hij heeft samen met anderen op zijn land een windmolen laten neerzetten. Kijk, dat is hem met zijn slimme zoon.Daar verdienen ze zo enorm goed aan, dat ze grootse plannen hebben. 'Daar nog vijf en daar nog vijftien van die molens' zei hij. Ruimte zat, want ze hebben tweeduizend hectare grond, dat is vier bij vijf kilometer, een landgoed dat ooit eigendom was van een dochter van queen Victoria. Ze hebben voor die eerste molen wel eerst veel tegenstand moeten overwinnen.

24 juni, dag 60: zes!

Zie deze etappe op de kaart.
En ineens waren we met z'n zessen: Hetty, Willem, Leonie en Jantinus klopten 's avonds aan in het Invernesser hotel.Overdag was het vrolijk fietsen naar Buckie.Buckie? Ja, Buckie. Een rijke plaats, zegt men. Er werken veel oosteuropeanen in de visfabriek (want dat willen Schotten niet meer doen), en de Schotten werken in Kazachstan in de olie, waar ze vijf keer zoveel verdienen als in de Buckiese visfabriek, en nog belastingvrij ook. Terwijl oliehavenstad Aberdeen vol Polen zit - wie snapt het nog?En dat alles terwijl wij de indruk hadden dat Buckie een arm en verlopen plaatsje was, met zijn eenvormige kleine grijze huizen.

23 juni, dag 59: Inverness

Zie deze dag in Inverness op de kaart.
Golven kunnen veel schade aanrichten, ze hebben dus veel energie. Daar kan je ook nuttige dingen mee doen, bedachten ze hier, en ze bouwden de Wavegen. Die vangt golven op, waardoor een luchtstroom ontstaat, die een windmolen aandrijft, die stroom genereert. Het klinkt makkelijk maar dat is het niet in zout water met storm en allemaal zand. Maar het lukt, en wij keken naar een golfslagtestbad voor dergelijke machines. Een technisch meer verantwoord verhaal vind je in onze reports.De Noordzeegolven zijn helaas te klein voor deze vorm van stroomproductie, ze hebben het liefst golven die over een grote afstand zijn opgebouwd.
Inverness is nou niet per se direct de stad waarvan je zou zeggen dat je er een week heen zou moeten. Loch Ness is ook maar gezeur en er zijn veel mooiere meren in Schotland.

22 juni, dag 58: 'regen'

Zie deze etappe op de kaart.
Tijdens onze tocht hebben we maar heel weinig regen gehad, tot nu toe. Vandaag was voor ons doen een zeer natte dag met een bui van tien minuten. Tijdens die bui fietsten we over een hoge brug langs een snelle weg bij Inverness. Twee Engelsen fietsten daar toevallig ook, dus die zie je hier.Verder pimpten we onze fietsjes een beetje op want van de voorgaande 3.827 kilometer hadden ze toch best wel een beetje geleden. En op zo'n dag dat je maar 44 kilometer daaraan toevoegt, kan je dat rustig doen.De wegen in Schotland zijn trouwens voortreffelijk, de bewegwijzering ook, en er zijn fietspaden als je ze nodig hebt.

21 juni, dag 57: kastelendag

Zie deze etappe op de kaart.
We zagen van verre een kasteel.Zoetgevooisde klassieke klanken waren op een halve mijl van het kasteel te horen. Wij werden erdoor verleid en bezochten het kasteel. Het bleek een jeugdherberg, en watvooreentje, het pronkjuweel van de Schotse Youth Hostel Organisation.Daarna vonden we dat we niet minder konden doen dan in een kasteel overnachten, al is het een slap aftreksel van de jeugdherberg.

Onze fietsjes

Vele honderden mailers vragen ons op welke fietsen wij ons langs de boorden van de Noordzee bewegen. Welnu, dat zijn twee heel verschillende.
Jos rijdt op een Koga Traveller, gekocht bij Fietswereld Hans Greefhorst aan de Hamersveldseweg in Leusden.Koos berijdt een fiets die vanwege z'n lengte op maat gemaakt is door Rijwielhandel Van Hoeijen aan de Krommestraat in Amersfoort.Op wat kleinigheden na houden beide fietsen zich prima.

20 juni, dag 56: Schotse Hooglanden

Zie deze etappe op de kaart.
In de Schotse Hooglanden zie je geen Schotse Hooglanders zoals in het Hooglandse Park Schothorst rondlopen, wij hebben ze in elk geval niet gezien. Wel deze jongen:Trouwens, volgens een infobord hier beschermen ze de zalm door te voorkomen dat koeien in het water poepen.

19 juni, dag 55: tegenwind

Zie deze etappe op de kaart.
Vijfentachtig kilometer een strakke tegenwind, daar lachen wij om. Sommige bomen buigen ervoor, wij niet.De hotels in Bettyhill waren vol, dus de tentjes mogen weer eens vrolijk in de wind wapperen.En het hotel verschaft ons eten en uitzicht op prachtige zandstranden.

18 juni, dag 54: woeste zeeën

Zie deze etappe op de kaart.

Op een plek waar het water heel hard stroomt staat er hier een Ding soms, zoals nu, boven het water. Het Ding is een watermolen: als er water doorheen stroomt, gaat het draaien. Niet om een houtzagerij aan te drijven maar om elektriciteit te produceren. Zo ziet het Ding eruit:We zijn daarheen gevaren op uitnodiging van EMEC, een organisatie die helpt dat soort apparaten te testen. Het grootste probleem is nog zo'n ding goed vast te zetten, temidden van de enorme krachten van het water.
's Middags werd het nog bonter. We staken per veerboot de Pentland Firth over, een zeestraat tussen Orkney en Schotland. De Atlantische Oceaan en de Noordzee ontmoeten elkaar daar en dat levert fraaie stromingen en golven op. Voeg daar een bui bij en een serie plaatjes is het gevolg.
Bij Burwick, het zuidelijkste gehucht van Orkney.Bloemetjes stoer aan de bovenrand van een klif.Wie het ooit nog over Hollandse luchten heeft, lachen wij voortaan vierkant uit.Een hevige regenbui slaat de golven plat.Veilige aankomst in het niksige John O'Groats......waar we graag dit hotel genomen hadden als het niet zo vervallen geweest was.

17 juni, dag 53: geslaagd! jarig!

Zie deze etappe op de kaart.

Dubbelfeest: de een is jarig, de ander z'n zoon geslaagd voor z'n schoolexamen. Verder eindelijk eens regen vandaag, maar de dag eindigt weer met zon. We bezochten de Stones of Stenness, het Stonehenge van Orkney, maar ons bezoek kon de wind en regen niet verdrijven.Na ons bezoek aan de kerk van Kirkwall - 12e eeuw, nooit eigendom van de kerk geweest - klaarde het op.

16 juni, dag 52: Duitsers

Zie deze etappe op de kaart.
Het moet maar eens gezegd: de Duitsers hebben veel, heel veel sporen achtergelaten langs de kusten van de Noordzee. Hier bij Stromness ligt een beschutte baai, Scapa Flow. Die was niet alleen thuishaven voor die vriendelijke Vikingen, maar ook voor de Britse vloot in de twee wereldoorlogen.
Na afloop van de eerste, in juni 1919, hebben de Duitsers hier 54 van hun vloot van 72 oorlogsschepen zelf tot zinken gebracht. Dat kwam zo. De Duitse vloot lag omsingeld door de Engelse in Scapa Flow. Er was een wapenstilstand, maar op die dag dacht de Duitse botenbaas abusievelijk dat de wapenstilstand verbroken was. Om te voorkomen dat al zijn mooie spul in handen van de vijand zou vallen, heeft hij het hele zootje naar de bodem laten helpen. Nou, die Britten kunnen er daarna best iets mee: er liggen nog zeven grote schepen op de bodem en die zijn een smulbestemming voor duikfanaten. Wij duiken niet en hebben er dus geen plaatjes van.
Iets oostelijker liggen de Churchill Barriers, een serie dammen tussen een rijtje eilanden, gebouwd om te voorkomen dat Duitse onderzeeërs Scapa Flow in zouden komen, nadat zo'n etter in 1939 een Brits slagschip tot zinken had gebracht. Een belangrijk deel van het werk werd gedaan door Italiaanse krijgsgevangenen die in 1942 vanuit de woestijn naar Orkney waren overgebracht. Die hebben daar een kapel achtergelaten die nu als toeristische trekpleister geldt, en waardichtbij een voorheen Driebergense familie met succes vruchtenwijn verkoopt en Senseokoffie schenkt. Dit is een van die dammen, met een stukje oud roest ernaast, een plek waar de beginnende duiker zijn gerief kan halen.Nu is het hier vredig en mooi. Dit is een gewone begraafplaats.De kust is hier prachtig......en ons hotel ook.

Orkney nadert

Sumburgh Head, de zuidpunt van Shetland.Kirkwall, 11 uur 's avonds.

15 juni, dag 51: Turf

Zie deze etappe op de kaart.
Dit soort ontwaken is niet vervelend.Turf! Tijdens het fietsen krijg je af en toe een hapje turflucht binnen - daar wordt gestookt.Daarna met vogelaars op weg naar Kirkwall, de capital of the Orkneys.'Zijn dat misschien puffins?'

Bedtijd

Het loopt tegen middernacht, zelfs de zon gaat al onder.

14 juni, dag 50: zonnig Shetland

Zie deze etappe op de kaart.
Zo ongeveer begroetten we de nieuwe dag aan boord van het schip van Kirkwall (Orkney) naar Lerwick (Shetland).Enkele uren later zitten ze op het noordelijkste puntje van de tocht, met een enge afgrond achter zich.Shetland is een groepje eilanden waar ze nog turf steken. En waar ze dit soort dingen hebben:We hebben nog geen puffin, walvis of zeehond gezien! Van onze tentjes hoeven ze in elk geval niet te schrikken.De wegen hier zijn - zo te zien dankzij een flinke pot geld uit Brussel - een verademing na Noorwegen, maar waarom je nou links moet rijden?